De draad oppakken na de ramp

Heartsfans

Hearts of Oak - Kotoko, spannender kun je het niet krijgen in Ghana

[Verschenen september 2001 in JOHAN]

Met rituele handelingen wordt het onheil verdreven dat de grootste ramp uit de geschiedenis van het Afrikaans voetbal veroorzaakte. Een fetisjpriester zuivert met gebeden en het offeren van schnaps de grond van het Accra Sports Stadium die bevlekt was geraakt met het bloed van de slachtoffers. Honderd zesentwintig personen kwamen om het leven op 9 mei 2001 nadat paniek uitbrak, toen de politie traangasgranaten afvuurde om woedende fans te kalmeren. Ze waren woedend omdat hun club, Asante Kotoko, wellicht ten onrechte had verloren van de Hearts of Oak.

Een inktzwarte pagina is bijgeschreven in de geschiedenis van de rivaliteit tussen deze twee clubs. Jarenlang al maken deze clubs in Ghana de dienst uit en zeker nu het nationale team zich niet heeft weten te plaatsen voor het WK, is het clubvoetbal dat de haan kraait. Vele ogen waren op Ghana gericht toen nauwelijks vier maanden na de tragedie opnieuw een duel tussen deze teams op de agenda stond.

De beleving van het voetbal komt de dag voor de wedstrijd op drukke kruispunten aan het licht. Het verkeerslicht brengt mensen ongevraagd samen en altijd ontstaan er discussies. Teleurstellend weinig bedachtzaamheid toont de krantenjongen die tussen de auto’s doorloopt. “Deze keer wint Kotoko, Sir, anders gebeurt er weer een ramp”. ‘SUPER MATCH’ schreeuwt zijn voorpagina. Ook de krant zelf heeft weinig respect voor de tragische historie die aan deze wedstrijd voorafging. ‘History favours Hearts’, luidt slechts de ondertitel. Omdat de botsingen tussen de twee clubs hier niet uit de lucht komen vallen, bestaat er weinig behoefte tot consideratie.

Asante Kotoko is een roemrijke club die staat te popelen om de glans van weleer weer te laten schijnen in Kumasi, de tweede stad van het land. Niet minder dan achttien keer werd Kotoko Ghanees kampioen en tweemaal werd de club kampioen van Afrika. Onlangs riep de Afrikaanse voetbalbond Kotoko uit tot derde continentale club van de twintigste eeuw. Maar er is meer. De club staat symbool voor de dominante positie van de Asantes. De met goud behangen koning van de Asantes is nog altijd een van de belangrijkste personen van het land. Ook de onlangs gekozen President, Kufuor, is niet alleen een Asante maar zelfs oud-voorzitter van Kotoko.

De laatste jaren moet Kotoko echter toekijken hoe ‘Phobia’ de successen aaneen rijgt. ‘Phobia’, de volksbenaming van de Hearts of Oak beleeft, na jaren in de schaduw, een periode van ongekende bloei. De landstitel is al vier jaar in Accra en afgelopen seizoen is daar het hoogst haalbare, de Afrikaanse Champions League aan toegevoegd. ‘Phobia’ is met recht een club uit de hoofdstad en iedereen die geen Asante is, steunt de club, tot de dood erop volgt. Hearts’ clubkleuren geel rood en blauw wapperen uit de oude, scheefhangende en volgepakte minibusjes die in Ghana het openbaar vervoer uitmaken.

Een gedeukte taxi vertoont zich met een vlag die van de motorkap doorloopt over het dak, met alleen een gat voor de bestuurder om doorheen te kijken. Angst voor ongelukken bestaat voor deze Hearts of Oak supporter niet. “Never Say Die, is ons motto”, roept hij, waar hij voor de volledigheid nog aan toevoegt, “until the bones are rotten”. De krantenjongen kan er gelukkig om lachen en zwaait met zijn Kotoko pet. “Wij hebben meer fans in Accra dan de Hearts of Oak”, grijnst hij terwijl hij snel doorloopt naar de volgende auto.

De supporters mogen dan weinig bezinning tonen, de autoriteiten nemen deze wedstrijd uiterst serieus. De veiligheidsmaatregelen zijn niet kinderachtig. Boven alles is traangas afgezworen. Driehonderd geheime agenten bevolken, naast de gebruikelijke militairen en politie, de tribunes. Een helikopter cirkelt boven het stadion en de voetbalbond houdt de naam van de scheidsrechter tot op het allerlaatst geheim. De beide voorzitters doen gezamenlijk vanaf de middenstip een dringend beroep op de fans om vreedzaam te blijven. Na de voorzitters is het woord aan een priester die nog een vurig gebed door de stadioninstallatie schalt. Na een minuut stilte voor de slachtoffers die in Accra omkwamen, kan de wedstrijd eindelijk beginnen.

Uren daarvoor bereikte de spelersbussen met grote moeite het stadion. De route werd geblokkeerd door uitzinnige supporters van beide ploegen. Hearts arriveerden nog als eerste in het stadion maar op het veld is Kotoko hen te snel af. Kotoko verslaat de Hearts of Oak met 2-0 en alles wat Asante is, wordt gek.

De nietsontziende passie van de fans speelt ook dit keer weer op. Tijdens de wedstrijd worden tientallen toeschouwers per brancard afgevoerd. Voor sommige Kotoko supporters die al sinds ’s ochtends vroeg aanwezig zijn, wordt het allemaal te veel wanneer het tweede doelpunt valt. Emotie, hitte en uitdroging eist zijn tol. Sommigen moeten zelfs in het ziekenhuis worden opgenomen. Maar in Ghana is dat het ergste niet dat had kunnen gebeuren.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: