Ajax-film opent in Ghana de open, niet de sluizen van kritiek

februari 2002 – niet gepubliceerd

“Ajax eye-opener”. Zo luidt de kop boven de recensie in de Ghanese krant Public Agenda naar aanleiding van de jubileumfilm van Roel van Dalen. Ajax, Hark the Herald Angels sing was tijdens de filmweek ter herdenking van de 300 jaar diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Ghana in de hoofdstad Accra te zien. Van alle voorstellingen kreeg deze voetbalfilm de meeste aandacht in de media.

Waar deze film in Nederland al bij voorbaat buiten Amsterdam op vijandig publiek stuitte, -hetgeen zelfs de vertoning ernstig belemmerde- was in Ghana nauwelijks kritiek te horen. Ondanks dat de Public Agenda in Ghana geldt als een van de meest kritische en onafhankelijke kranten, was er geen sprake van verontwaardiging. Geen woord over de scènes uit Ghana waarin Nederlandse coaches gnuivend toekijken hoe jongetjes ‘gekeurd’ worden op hun leeftijd. De behandeling van kinderen is nou eenmaal niet gauw shockerend in een land waar scholieren nog geregeld een corrigerende tik van hun leraar krijgen. De vleeskeuring van jonge voetbaltalenten wijkt immers niet af van de omgangsvormen die gelden. Rechten van een kind zijn in Ghana bijna altijd ondergeschikt aan de plicht om een volwassene te gehoorzamen. Public Agenda uitte geen misprijzen over de Ajax-ansichtkaarten die, in de NRC omschreven als neokolonialistische spiegeltjes en kraaltjes, boven graaiende kinderhandjes werden uitgedeeld.

Gefascineerd was de Ghanese recensent wel. Gefascineerd bijvoorbeeld door de beelden van Chivu die zich zelf verwijten maakt in een verder lege kleedkamer, na een rode kaart. “Het is een blik op de illusie van de roem”, constateert de Ghanees na het zien van Chivu die enigszins hopeloos op de late avond zijn moeder belt. De ogen van Ghana worden geopend voor de minder aantrekkelijke kant van Europa. Het gangbare Afrikaanse droombeeld van ‘money for nothing and chicks for free’ gaat in deze film in rook op.

Jan Wouters wordt door de Ghanese journalist omschreven als ‘een zachtaardig, tragisch figuur met een dikke huid’. “Tot dwergformaat teruggebracht schreeuwt hij in het immense stadion naar zijn spelers tegen de achtergrond van een vijandige publiek dat zijn bloed wil zien”. 

De enige wanklank over de Ghanese inbreng is dat de Ghanese jongens die naar Nederland vertrekken voor een stage te weinig in beeld komen. Hoe ze zich aanpassen aan de nieuwe wereld, had in Ghanese ogen wat meer aandacht verdient. Toch geeft de recensent iedereen die de film nog gaat zien een oneliner ter overweging mee waarvan het tegendeel vrijwel de hele film is bewezen. It’s only a game.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: